TheTham

แผนที่นักปรัชญา

121 นักคิดจากทุกทิศ เรียงตามปีเกิด แตะชื่อเพื่อดูแนวคิดเด่น และดูว่าใครได้แรงบันดาลใจจากใคร

ยุคโบราณ

  1. 624 ปีก่อน ค.ศ. ทาลีส Thales

    นักปรัชญากรีกคนแรกที่อธิบายโลกด้วยธรรมชาติแทนเทพเจ้า เสนอว่าทุกสิ่งมาจากน้ำ

    มีอิทธิพลต่อพีทาโกรัส

  2. 582 ปีก่อน ค.ศ. พีทาโกรัส Pythagoras

    เชื่อว่าจักรวาลมีระเบียบแบบตัวเลข และวิญญาณเวียนว่ายตายเกิด

    ได้แรงบันดาลใจจากทาลีส

    มีอิทธิพลต่อเพลโต

  3. 579 ปีก่อน ค.ศ. เล่าจื๊อ Laozi

    เต๋าที่พูดได้ไม่ใช่เต๋าแท้ จงเป็นเหมือนน้ำ อ่อนแต่ชนะความแข็ง

    มีอิทธิพลต่อจวงจื่อ

  4. 550 ปีก่อน ค.ศ. ขงจื๊อ Confucius

    สังคมดีเริ่มจากคนที่รู้หน้าที่ในความสัมพันธ์ มีเมตตา (เหริน) และพิธีกรรม (หลี่)

    มีอิทธิพลต่อเม่งจื๊อ, ไลบ์นิซ, วอลแตร์

  5. 534 ปีก่อน ค.ศ. เฮราคลิตุส Heraclitus

    ทุกสิ่งไหลเปลี่ยน คนเราก้าวลงแม่น้ำสายเดิมสองครั้งไม่ได้

    มีอิทธิพลต่อปาร์เมนิดีส, เพลโต, อริสโตเติล, เฮเกล, ฟรีดริช นีทเชอ, มาร์ทีน ไฮเดกเกอร์

  6. 514 ปีก่อน ค.ศ. ปาร์เมนิดีส Parmenides

    ความเปลี่ยนแปลงเป็นภาพลวง สิ่งที่มีอยู่จริงเป็นหนึ่งเดียวและไม่เปลี่ยน

    ได้แรงบันดาลใจจากเฮราคลิตุส

    มีอิทธิพลต่อเพลโต, อริสโตเติล, บารุค สปิโนซา, ฟรีดริช นีทเชอ, มาร์ทีน ไฮเดกเกอร์

  7. 500 ปีก่อน ค.ศ. พระพุทธเจ้า The Buddha

    อริยสัจสี่ ทุกข์ เหตุแห่งทุกข์ ความดับทุกข์ และทางดับทุกข์

    มีอิทธิพลต่อมหาตมา คานธี, บี. อาร์. อัมเบดการ์

  8. 469 ปีก่อน ค.ศ. โสกราตีส Socrates

    ชีวิตที่ไม่ได้ใคร่ครวญไม่คุ้มค่าแก่การมีชีวิต สอนด้วยการตั้งคำถามไม่หยุด

    มีอิทธิพลต่อเพลโต, อริสโตเติล, ซีโนแห่งคิทิอุม, ฟรีดริช นีทเชอ, คาร์ล ป็อปเปอร์, ฮันนาห์ อาเรนต์

  9. 469 ปีก่อน ค.ศ. ม่อจื๊อ Mozi

    ความรักต่อทุกคนเท่ากัน ต่อต้านสงครามรุกราน และวัดค่าจากประโยชน์ต่อส่วนรวม

  10. 460 ปีก่อน ค.ศ. ดีโมคริตุส Democritus

    ทุกสิ่งประกอบจากอะตอมเล็ก ๆ ที่แบ่งไม่ได้ เคลื่อนที่ในที่ว่าง

    มีอิทธิพลต่ออริสโตเติล, เอพิคิวรัส, บารุค สปิโนซา, ฟรีดริช นีทเชอ

  11. 428 ปีก่อน ค.ศ. เพลโต Plato
  12. 399 ปีก่อน ค.ศ. ไดโอจีนีสแห่งซิโนเป Diogenes of Sinope

    สำนักซินิก ใช้ชีวิตเรียบง่ายสุดขั้ว ล้อเลียนค่านิยมสังคมอย่างเปิดเผย

  13. 383 ปีก่อน ค.ศ. อริสโตเติล Aristotle
  14. 374 ปีก่อน ค.ศ. จาณักยะ Chanakya

    ผู้เขียนอรรถศาสตร์ ตำราการปกครองและเศรษฐศาสตร์อินเดียโบราณ

  15. 371 ปีก่อน ค.ศ. เม่งจื๊อ Mencius

    ธรรมชาติมนุษย์ดีโดยกำเนิด เหมือนเมล็ดที่ต้องรดน้ำ

    ได้แรงบันดาลใจจากขงจื๊อ

  16. 368 ปีก่อน ค.ศ. จวงจื่อ Zhuang Zhou

    ฝันเป็นผีเสื้อหรือผีเสื้อฝันเป็นเรา และต้นไม้ไร้ประโยชน์ที่รอดจากขวาน

    ได้แรงบันดาลใจจากเล่าจื๊อ

  17. 341 ปีก่อน ค.ศ. เอพิคิวรัส Epicurus

    ความสุขคือเป้าหมาย แต่เป็นความสงบจากความกลัวและความอยาก ไม่ใช่ความฟุ้งเฟ้อ

    ได้แรงบันดาลใจจากดีโมคริตุส

    มีอิทธิพลต่ออริสโตเติล, บารุค สปิโนซา, ฟรีดริช นีทเชอ

  18. 333 ปีก่อน ค.ศ. ซีโนแห่งคิทิอุม Zeno of Citium

    ผู้ก่อตั้งลัทธิสโตอิก ใช้ชีวิตตามเหตุผลและธรรมชาติ

    ได้แรงบันดาลใจจากโสกราตีส

  19. 279 ปีก่อน ค.ศ. หาน เฟยจื่อ Han Fei

    นิตินิยม ปกครองด้วยกฎหมายเข้มงวดและรางวัลกับโทษที่ชัดเจน

  20. 4 ปีก่อน ค.ศ. เซเนกา Seneca

    นักสโตอิกโรมัน เขียนจดหมายสอนเรื่องเวลา ความตาย และความโกรธ

    มีอิทธิพลต่อโบอีเชียส

  21. ค.ศ. 27 หวัง ชง Wang Chong

    นักคิดฮั่นผู้ใช้เหตุผลวิจารณ์ความเชื่อเรื่องลางและผี

  22. ค.ศ. 50 เอพิคเทตัส Epictetus

    อดีตทาสผู้สอนให้แยกสิ่งที่ควบคุมได้ออกจากสิ่งที่ควบคุมไม่ได้

    มีอิทธิพลต่อแบลซ ปาสกาล

  23. ค.ศ. 121 มาร์คัส ออเรลิอัส Marcus Aurelius

    จักรพรรดิโรมันที่บันทึกการฝึกใจแบบสโตอิกไว้ในหนังสือ Meditations

  24. ค.ศ. 150 นาคารชุน Nagarjuna

    มัธยมกะ ทุกสิ่งว่างจากแก่นสารในตัวเอง เพราะเกิดขึ้นอาศัยกัน

  25. ค.ศ. 205 โพลทินัส Plotinus
  26. ค.ศ. 300 วสุพันธุ Vasubandhu

    โยคาจาร สิ่งที่เรารับรู้ล้วนเป็นการสร้างของจิต

  27. ค.ศ. 310 อสังคะ Asanga

    ผู้ร่วมวางรากฐานโยคาจาร พี่ชายของวสุพันธุ

  28. ค.ศ. 354 ออกัสตินแห่งฮิปโป Augustine of Hippo

    ผสานปรัชญาเพลโตกับคริสต์ศาสนา เขียนอัตชีวประวัติทางจิตวิญญาณเล่มแรก ๆ

    ได้แรงบันดาลใจจากเพลโต

    มีอิทธิพลต่อโบอีเชียส, ทอมัส อไควนัส, แบลซ ปาสกาล, ไลบ์นิซ, ฮันนาห์ อาเรนต์

  29. ค.ศ. 401 พระพุทธโฆสะ Buddhaghosa

    ผู้รจนาวิสุทธิมรรค คัมภีร์อธิบายทางปฏิบัติที่สำคัญที่สุดของเถรวาท

  30. ค.ศ. 480 โบอีเชียส Boethius

    เขียนเรื่องการปลอบใจด้วยปรัชญาระหว่างรอถูกประหาร ว่าโชคชะตาหมุนเหมือนวงล้อ

    ได้แรงบันดาลใจจากโพลทินัส, ออกัสตินแห่งฮิปโป, เซเนกา, อริสโตเติล, เพลโต

    มีอิทธิพลต่อทอมัส อไควนัส

  31. ค.ศ. 480 ทิคนาคะ Dignāga

    วางรากฐานตรรกศาสตร์และญาณวิทยาแบบพุทธ ความรู้มาจากการรับรู้และการอนุมาน

  32. ค.ศ. 483 พระโพธิธรรม Bodhidharma

    ผู้นำเซนจากอินเดียสู่จีน ชี้ตรงสู่ใจ ไม่ยึดตัวอักษร

ยุคกลาง

  1. ค.ศ. 638 ฮุ่ยเหนิง Huineng

    สังฆปรินายกที่หกของเซน การรู้แจ้งเกิดฉับพลัน ธรรมชาติแห่งพุทธะมีในทุกคน

  2. ค.ศ. 685 ศานติเทวะ Shantideva

    โพธิจรรยาวตาร ความกรุณาที่เห็นว่าทุกข์ของผู้อื่นก็คือทุกข์

  3. ค.ศ. 700 ธรรมกีรติ Dharmakirti

    พัฒนาตรรกศาสตร์พุทธต่อจากทิคนาคะ มีอิทธิพลทั่วอินเดียและทิเบต

  4. ค.ศ. 774 คูไค Kūkai

    ผู้ก่อตั้งนิกายชินงอนในญี่ปุ่น บรรลุธรรมได้ในกายนี้

  5. ค.ศ. 788 ศังกราจารย์ Ādi Shankara

    อทไวตะเวทานตะ ตัวตนแท้ (อาตมัน) กับความจริงสูงสุด (พรหมัน) เป็นหนึ่งเดียว

  6. ค.ศ. 801 อัล-กินดี Al-Kindi

    นักปรัชญาอาหรับคนแรก นำปรัชญากรีกเข้าสู่โลกอิสลาม

    มีอิทธิพลต่ออิบน์ ซีนา (อวิเซนนา), ทอมัส อไควนัส

  7. ค.ศ. 850 หลินจี้ Linji Yixuan

    ปรมาจารย์เซน ถ้าเจอพระพุทธเจ้าระหว่างทาง จงฆ่าเสีย อย่ายึดติดแม้แต่ครู

  8. ค.ศ. 870 อัล-ฟาราบี Farabi

    ครูคนที่สองต่อจากอริสโตเติล เขียนเรื่องนครแห่งคุณธรรม

    ได้แรงบันดาลใจจากโพลทินัส, อริสโตเติล, เพลโต

    มีอิทธิพลต่ออิบน์ ซีนา (อวิเซนนา), อิบน์ รุชด์ (อาแวร์โรอีส)

  9. ค.ศ. 980 อิบน์ ซีนา (อวิเซนนา) Avicenna

    มนุษย์ลอยตัว แม้ไม่รับรู้อะไรเลยก็ยังรู้ว่าตัวเองมีอยู่ และเป็นแพทย์ผู้ยิ่งใหญ่

    ได้แรงบันดาลใจจากอัล-กินดี, อัล-ฟาราบี, โพลทินัส, อริสโตเติล

    มีอิทธิพลต่ออิบน์ รุชด์ (อาแวร์โรอีส), ทอมัส อไควนัส, บารุค สปิโนซา

  10. ค.ศ. 1033 แอนเซิล์มแห่งแคนเทอร์เบอรี Anselm of Canterbury

    ข้อพิสูจน์ว่าพระเจ้ามีอยู่จากแนวคิดเรื่องสิ่งที่ยิ่งใหญ่ที่สุดที่คิดได้

    มีอิทธิพลต่อทอมัส อไควนัส, วิลเลียมแห่งอ็อกแคม, เรอเน เดการ์ต, ไลบ์นิซ, เฮเกล

  11. ค.ศ. 1058 อัล-กาซาลี Al-Ghazali

    วิจารณ์นักปรัชญาที่เชื่อเหตุผลเกินไป และเสนอว่าเหตุผลกับผลเชื่อมกันด้วยพระประสงค์

    มีอิทธิพลต่ออิบน์ รุชด์ (อาแวร์โรอีส), ทอมัส อไควนัส

  12. ค.ศ. 1126 อิบน์ รุชด์ (อาแวร์โรอีส) Averroes

    ผู้อรรถาธิบายอริสโตเติล ปกป้องปรัชญาว่าไม่ขัดกับศาสนา

    ได้แรงบันดาลใจจากอัล-ฟาราบี, โพลทินัส, อัล-กาซาลี, อิบน์ ซีนา (อวิเซนนา), อริสโตเติล, เพลโต

    มีอิทธิพลต่อทอมัส อไควนัส, อิบน์ ค็อลดูน, บารุค สปิโนซา

  13. ค.ศ. 1130 จู ซี Zhu Xi

    ผู้วางรากฐานลัทธิขงจื๊อใหม่ ศึกษาสิ่งต่าง ๆ เพื่อเข้าใจหลักของมัน

  14. ค.ศ. 1200 โดเง็น Dōgen

    ปรมาจารย์เซนโซโต การนั่งสมาธิไม่ใช่วิธีสู่การรู้แจ้ง แต่คือการรู้แจ้งเอง

  15. ค.ศ. 1207 รูมี Rumi

    กวีซูฟี ความรักคือหนทางกลับคืนสู่สิ่งศักดิ์สิทธิ์

  16. ค.ศ. 1225 ทอมัส อไควนัส Thomas Aquinas
  17. ค.ศ. 1287 วิลเลียมแห่งอ็อกแคม William of Ockham

    มีดโกนของอ็อกแคม อย่าเพิ่มสมมติฐานเกินจำเป็น

    ได้แรงบันดาลใจจากแอนเซิล์มแห่งแคนเทอร์เบอรี, ทอมัส อไควนัส, อริสโตเติล

    มีอิทธิพลต่อเรอเน เดการ์ต

  18. ค.ศ. 1332 อิบน์ ค็อลดูน Ibn Khaldun

    บิดาของสังคมศาสตร์ อธิบายการขึ้นลงของราชวงศ์ด้วยความสามัคคีของกลุ่ม

    ได้แรงบันดาลใจจากอิบน์ รุชด์ (อาแวร์โรอีส)

  19. ค.ศ. 1469 นิคโคโล มาเคียเวลลี Niccolò Machiavelli

    การเมืองต้องดูโลกตามจริง ผู้ปกครองบางครั้งต้องทำสิ่งที่ศีลธรรมทั่วไปไม่ยอมรับ

    มีอิทธิพลต่อบารุค สปิโนซา, ฟรีดริช นีทเชอ, ฮันนาห์ อาเรนต์

  20. ค.ศ. 1472 หวัง หยางหมิง Wang Yangming

    ความรู้กับการกระทำเป็นหนึ่งเดียว รู้แต่ไม่ทำคือยังไม่รู้จริง

ยุคใหม่ตอนต้น

  1. ค.ศ. 1533 มิเชล เดอ มงแตญ Michel de Montaigne

    บิดาของความเรียง ถามตัวเองว่า "ฉันรู้อะไร" และใช้ชีวิตตัวเองเป็นวัตถุศึกษา

    มีอิทธิพลต่อแบลซ ปาสกาล, อิมมานูเอล คานต์, ฟรีดริช นีทเชอ

  2. ค.ศ. 1561 ฟรานซิส เบคอน Francis Bacon

    ความรู้คือพลัง และควรได้มาจากการสังเกตทดลอง ไม่ใช่จากตำราเก่า

    มีอิทธิพลต่อโทมัส ฮอบส์, บารุค สปิโนซา

  3. ค.ศ. 1588 โทมัส ฮอบส์ Thomas Hobbes

    ถ้าไม่มีรัฐ ชีวิตคนจะโดดเดี่ยว ยากจน โหดร้าย และสั้น เราจึงยอมมอบอำนาจให้รัฐ

    ได้แรงบันดาลใจจากฟรานซิส เบคอน, อริสโตเติล, เพลโต

    มีอิทธิพลต่อจอห์น ล็อก, บารุค สปิโนซา, ไลบ์นิซ

  4. ค.ศ. 1596 เรอเน เดการ์ต René Descartes
  5. ค.ศ. 1623 แบลซ ปาสกาล Blaise Pascal
  6. ค.ศ. 1632 จอห์น ล็อก John Locke

    จิตแรกเกิดเหมือนกระดานเปล่า และรัฐมีไว้คุ้มครองชีวิต เสรีภาพ และทรัพย์สิน

    ได้แรงบันดาลใจจากโทมัส ฮอบส์, เรอเน เดการ์ต

    มีอิทธิพลต่อจอร์จ เบิร์กลีย์, วอลแตร์, เดวิด ฮูม, อิมมานูเอล คานต์, อาร์ทัวร์ โชเพนเฮาเออร์, จอห์น รอลส์

  7. ค.ศ. 1632 บารุค สปิโนซา Benedictus de Spinoza
  8. ค.ศ. 1646 ไลบ์นิซ Gottfried Wilhelm Leibniz
  9. ค.ศ. 1685 จอร์จ เบิร์กลีย์ George Berkeley

    สิ่งที่มีอยู่คือสิ่งที่ถูกรับรู้ ไม่มีวัตถุที่อยู่นอกการรับรู้

    ได้แรงบันดาลใจจากจอห์น ล็อก

    มีอิทธิพลต่อเดวิด ฮูม, อิมมานูเอล คานต์, ชาลส์ แซนเดอส์ เพิร์ซ, อ็องรี แบร์กซง

  10. ค.ศ. 1685 ฮะกุอิน Hakuin Ekaku

    ฟื้นฟูเซนรินไซ ผู้แต่งโกอันเสียงตบมือข้างเดียว

  11. ค.ศ. 1694 วอลแตร์ Voltaire

    นักคิดยุคเรืองปัญญาผู้ต่อสู้เพื่อเสรีภาพทางความคิดและการยอมรับความต่างทางศาสนา

    ได้แรงบันดาลใจจากจอห์น ล็อก, ขงจื๊อ, แบลซ ปาสกาล, เพลโต

    มีอิทธิพลต่อฟรีดริช นีทเชอ

  12. ค.ศ. 1711 เดวิด ฮูม David Hume

    เหตุผลเป็นทาสของอารมณ์ และเราไม่เคยเห็นเหตุและผลโดยตรง เห็นแค่สิ่งที่ตามกันมา

    ได้แรงบันดาลใจจากจอร์จ เบิร์กลีย์, จอห์น ล็อก

    มีอิทธิพลต่ออิมมานูเอล คานต์, อาร์ทัวร์ โชเพนเฮาเออร์, อ็องรี แบร์กซง, เบอร์ทรันด์ รัสเซลล์

  13. ค.ศ. 1712 ฌ็อง-ฌัก รูโซ Jean-Jacques Rousseau

    มนุษย์เกิดมาเสรีแต่ถูกพันธนาการทุกหนแห่ง เสนอสัญญาประชาคม

    มีอิทธิพลต่ออิมมานูเอล คานต์, เฮเกล, ฟรีดริช นีทเชอ

  14. ค.ศ. 1723 อดัม สมิธ Adam Smith

    ก่อนเขียนเรื่องตลาด เขาเขียนเรื่องความเห็นอกเห็นใจว่าเป็นรากของศีลธรรม

  15. ค.ศ. 1724 อิมมานูเอล คานต์ Immanuel Kant
  16. ค.ศ. 1748 เจเรมี เบนแธม Jeremy Bentham

    ผู้ก่อตั้งประโยชน์นิยม การกระทำที่ถูกคือสร้างความสุขมากที่สุดแก่คนจำนวนมากที่สุด

  17. ค.ศ. 1759 แมรี วอลสโตนคราฟต์ Mary Wollstonecraft

    ผู้หญิงด้อยกว่าเพราะไม่ได้รับการศึกษา ไม่ใช่โดยธรรมชาติ หนึ่งในรากของสตรีนิยม

  18. ค.ศ. 1770 เฮเกล Georg Wilhelm Friedrich Hegel
  19. ค.ศ. 1788 อาร์ทัวร์ โชเพนเฮาเออร์ Arthur Schopenhauer

    ชีวิตถูกขับด้วยเจตจำนงที่ไม่รู้จักพอ ได้รับอิทธิพลจากพุทธและอุปนิษัท

    ได้แรงบันดาลใจจากเดวิด ฮูม, บารุค สปิโนซา, จอห์น ล็อก, อิมมานูเอล คานต์, เพลโต

    มีอิทธิพลต่อฟรีดริช นีทเชอ, อ็องรี แบร์กซง, ลุดวิก วิทเกนชไตน์, คาร์ล ป็อปเปอร์

ศตวรรษที่ 19

  1. ค.ศ. 1806 จอห์น สจวร์ต มิลล์ John Stuart Mill

    ประโยชน์นิยมแบบให้น้ำหนักความสุขทางปัญญา และเสรีภาพที่ไม่ทำร้ายผู้อื่น

    มีอิทธิพลต่อเบอร์ทรันด์ รัสเซลล์, มาร์ธา นุสบาวม์

  2. ค.ศ. 1813 เซอเรน เคียร์เคอกอร์ Søren Kierkegaard
  3. ค.ศ. 1818 คาร์ล มาร์กซ์ Karl Marx

    ประวัติศาสตร์คือการต่อสู้ทางชนชั้น และระบบเศรษฐกิจกำหนดความคิดของสังคม

    ได้แรงบันดาลใจจากเฮเกล

    มีอิทธิพลต่อฌ็อง-ปอล ซาร์ต, ฮันนาห์ อาเรนต์, มีแชล ฟูโก, ยืร์เกน ฮาเบอร์มาส

  4. ค.ศ. 1839 ชาลส์ แซนเดอส์ เพิร์ซ Charles Sanders Peirce

    ผู้ริเริ่มปฏิบัตินิยม ความหมายของความคิดอยู่ที่ผลในทางปฏิบัติ

    ได้แรงบันดาลใจจากจอร์จ เบิร์กลีย์

  5. ค.ศ. 1842 วิลเลียม เจมส์ William James

    บิดาจิตวิทยาอเมริกัน และนักปฏิบัตินิยม ความจริงคือสิ่งที่ใช้ได้ผล

    ได้แรงบันดาลใจจากแบลซ ปาสกาล

  6. ค.ศ. 1844 ฟรีดริช นีทเชอ Friedrich Nietzsche
  7. ค.ศ. 1859 อ็องรี แบร์กซง Henri Bergson
  8. ค.ศ. 1859 เอ็ดมุนด์ ฮุสเซิร์ล Edmund Husserl

    ผู้ก่อตั้งปรากฏการณ์วิทยา กลับไปศึกษาประสบการณ์ตามที่ปรากฏ

    ได้แรงบันดาลใจจากอิมมานูเอล คานต์

    มีอิทธิพลต่อมาร์ทีน ไฮเดกเกอร์, ฌ็อง-ปอล ซาร์ต, ฮันนาห์ อาเรนต์, มีแชล ฟูโก, ยืร์เกน ฮาเบอร์มาส

  9. ค.ศ. 1859 จอห์น ดิวอี John Dewey

    การศึกษาคือการเรียนรู้จากการลงมือทำ และประชาธิปไตยคือวิถีชีวิต

    มีอิทธิพลต่อศรีอรพินโท, บี. อาร์. อัมเบดการ์

  10. ค.ศ. 1861 รพินทรนาถ ฐากูร Rabindranath Tagore

    กวีโนเบลชาวเอเชียคนแรก การศึกษาควรอยู่กับธรรมชาติและเสรีภาพ

  11. ค.ศ. 1863 สวามีวิเวกานันทะ Swami Vivekananda

    นำเวทานตะและโยคะสู่ตะวันตก ทุกศาสนาเป็นทางสู่ความจริงเดียวกัน

  12. ค.ศ. 1869 มหาตมา คานธี Mahatma Gandhi

    อหิงสาและสัตยาเคราะห์ ต่อต้านความอยุติธรรมด้วยความจริงและการไม่ใช้ความรุนแรง

    ได้แรงบันดาลใจจากพระพุทธเจ้า

  13. ค.ศ. 1870 คิทาโร่ นิชิดะ Kitarō Nishida

    ผู้ก่อตั้งสำนักเกียวโต ผสานเซนกับปรัชญาตะวันตก

  14. ค.ศ. 1872 เบอร์ทรันด์ รัสเซลล์ Bertrand Russell

    วางรากฐานตรรกศาสตร์สมัยใหม่ และเป็นนักรณรงค์สันติภาพ

    ได้แรงบันดาลใจจากจอห์น สจวร์ต มิลล์, เดวิด ฮูม, บารุค สปิโนซา, ลุดวิก วิทเกนชไตน์, ไลบ์นิซ

    มีอิทธิพลต่อลุดวิก วิทเกนชไตน์, แดเนียล เดนเนตต์, เดวิด ชาลเมอร์ส

  15. ค.ศ. 1872 ศรีอรพินโท Aurobindo Ghosh

    โยคะบูรณาการ มนุษย์กำลังวิวัฒน์สู่จิตสำนึกที่สูงขึ้น

    ได้แรงบันดาลใจจากจอห์น ดิวอี, อ็องรี แบร์กซง

  16. ค.ศ. 1889 มาร์ทีน ไฮเดกเกอร์ Martin Heidegger
  17. ค.ศ. 1889 ลุดวิก วิทเกนชไตน์ Ludwig Wittgenstein

    ขอบเขตของภาษาคือขอบเขตของโลก ภายหลังเสนอว่าความหมายคือการใช้ภาษา

    ได้แรงบันดาลใจจากอาร์ทัวร์ โชเพนเฮาเออร์, เบอร์ทรันด์ รัสเซลล์, เซอเรน เคียร์เคอกอร์

    มีอิทธิพลต่อเบอร์ทรันด์ รัสเซลล์, ฟิลิปปา ฟุต, จอห์น เซิร์ล

  18. ค.ศ. 1891 บี. อาร์. อัมเบดการ์ B. R. Ambedkar

    ผู้ร่างรัฐธรรมนูญอินเดีย นำชาวดาลิตหลายแสนคนเข้าสู่พุทธศาสนาเพื่อหนีระบบวรรณะ

    ได้แรงบันดาลใจจากจอห์น ดิวอี, พระพุทธเจ้า

  19. ค.ศ. 1895 กฤษณมูรติ Jiddu Krishnamurti

    ความจริงเป็นดินแดนที่ไม่มีทางเดิน ไม่มีครูหรือลัทธิใดพาไปถึงได้

ศตวรรษที่ 20 ถึงปัจจุบัน

  1. ค.ศ. 1900 ปรีดี พนมยงค์ Pridi Banomyong

    ผู้ก่อการ 2475 และผู้วางเค้าโครงเศรษฐกิจ เชื่อว่าประชาธิปไตยต้องมาพร้อมความเป็นธรรมทางเศรษฐกิจ

  2. ค.ศ. 1902 คาร์ล ป็อปเปอร์ Karl Popper

    ทฤษฎีวิทยาศาสตร์ต้องพิสูจน์ได้ว่าผิด ถ้าไม่มีทางผิดก็ไม่ใช่วิทยาศาสตร์

    ได้แรงบันดาลใจจากอาร์ทัวร์ โชเพนเฮาเออร์, เฮเกล, เรอเน เดการ์ต, เซอเรน เคียร์เคอกอร์, โสกราตีส, อริสโตเติล

  3. ค.ศ. 1905 ฌ็อง-ปอล ซาร์ต Jean-Paul Sartre
  4. ค.ศ. 1906 พุทธทาสภิกขุ Buddhadāsa

    ตัวกูของกู คือรากของทุกข์ ตีความพุทธธรรมให้ใช้ได้ในชีวิตและสังคม

  5. ค.ศ. 1906 ฮันนาห์ อาเรนต์ Hannah Arendt

    ความชั่วที่ธรรมดาสามัญ คนทำเรื่องเลวร้ายได้เพราะไม่คิด ไม่ใช่เพราะเป็นปีศาจ

    ได้แรงบันดาลใจจากเอ็ดมุนด์ ฮุสเซิร์ล, มาร์ทีน ไฮเดกเกอร์, อิมมานูเอล คานต์, คาร์ล มาร์กซ์, ออกัสตินแห่งฮิปโป, เซอเรน เคียร์เคอกอร์, นิคโคโล มาเคียเวลลี, โสกราตีส, อริสโตเติล, เพลโต

    มีอิทธิพลต่อยืร์เกน ฮาเบอร์มาส

  6. ค.ศ. 1908 ซีมอน เดอ โบวัวร์ Simone de Beauvoir

    ไม่มีใครเกิดมาเป็นผู้หญิง แต่กลายเป็นผู้หญิง

    ได้แรงบันดาลใจจากฌ็อง-ปอล ซาร์ต

    มีอิทธิพลต่ออัลแบร์ กามูส์

  7. ค.ศ. 1909 ซีมอน แวย์ Simone Weil

    ความใส่ใจคือรูปแบบของความเอื้อเฟื้อที่หายากและบริสุทธิ์ที่สุด

  8. ค.ศ. 1913 อัลแบร์ กามูส์ Albert Camus
  9. ค.ศ. 1916 ป๋วย อึ๊งภากรณ์ Puey Ungphakorn

    คุณภาพชีวิตจากครรภ์มารดาถึงเชิงตะกอน วางรากฐานเศรษฐกิจและสวัสดิการไทย

  10. ค.ศ. 1918 หลวงพ่อชา สุภัทโท Ajahn Chah

    ครูกรรมฐานสายป่า สอนให้เห็นความไม่แน่นอน และเผยแผ่ธรรมสู่ชาวตะวันตก

  11. ค.ศ. 1919 ไอริส เมอร์ดอก Iris Murdoch

    ศีลธรรมเริ่มจากการมองคนอื่นอย่างใส่ใจและยุติธรรม ไม่ใช่จากการเลือกครั้งใหญ่

  12. ค.ศ. 1920 ฟิลิปปา ฟุต Philippa Foot

    ผู้ตั้งปัญหารถราง และฟื้นจริยศาสตร์คุณธรรมในยุคใหม่

    ได้แรงบันดาลใจจากโทมัส เนเกล, ทอมัส อไควนัส, ลุดวิก วิทเกนชไตน์, อริสโตเติล

  13. ค.ศ. 1921 จอห์น รอลส์ John Rawls

    ม่านแห่งความไม่รู้ ออกแบบสังคมราวกับไม่รู้ว่าตัวเองจะเกิดเป็นใคร

    ได้แรงบันดาลใจจากจอห์น ล็อก, อิมมานูเอล คานต์

  14. ค.ศ. 1922 โทมัส คูห์น Thomas Kuhn

    วิทยาศาสตร์ก้าวหน้าผ่านการปฏิวัติกระบวนทัศน์ ไม่ใช่การสะสมความรู้อย่างราบรื่น

  15. ค.ศ. 1925 ฟรันซ์ ฟานง Frantz Fanon

    อาณานิคมทำร้ายจิตใจทั้งผู้ถูกกดขี่และผู้กดขี่

    ได้แรงบันดาลใจจากฌ็อง-ปอล ซาร์ต

  16. ค.ศ. 1926 มีแชล ฟูโก Michel Foucault

    อำนาจแฝงอยู่ในความรู้ สถาบัน และการจ้องมอง ไม่ใช่แค่ในรัฐ

    ได้แรงบันดาลใจจากเอ็ดมุนด์ ฮุสเซิร์ล, มาร์ทีน ไฮเดกเกอร์, ฟรีดริช นีทเชอ, อิมมานูเอล คานต์, เฮเกล, คาร์ล มาร์กซ์, เพลโต

  17. ค.ศ. 1926 ติช นัท ฮันห์ Thích Nhất Hạnh

    สติในชีวิตประจำวันและพุทธศาสนาเพื่อสังคม หายใจเข้า รู้ว่าหายใจเข้า

  18. ค.ศ. 1929 ยืร์เกน ฮาเบอร์มาส Jürgen Habermas

    ประชาธิปไตยต้องการพื้นที่สาธารณะที่คนถกเถียงกันด้วยเหตุผล

    ได้แรงบันดาลใจจากฮันนาห์ อาเรนต์, เอ็ดมุนด์ ฮุสเซิร์ล, ฟรีดริช นีทเชอ, อิมมานูเอล คานต์, เฮเกล, คาร์ล มาร์กซ์

  19. ค.ศ. 1929 อลาสแดร์ แมคอินไทร์ Alasdair MacIntyre

    ศีลธรรมสมัยใหม่แตกเป็นเสี่ยง ต้องกลับไปหาคุณธรรมที่ฝังในชุมชนและประเพณี

  20. ค.ศ. 1929 จูดิธ จาร์วิส ทอมสัน Judith Jarvis Thomson

    ขยายปัญหารถรางเป็นกรณีคนบนสะพาน และเขียนข้อโต้แย้งเรื่องการทำแท้งที่โด่งดัง

  21. ค.ศ. 1932 จอห์น เซิร์ล John Searle

    ข้อโต้แย้งห้องจีน โปรแกรมที่จัดการสัญลักษณ์ได้ไม่ได้แปลว่าเข้าใจ

    ได้แรงบันดาลใจจากลุดวิก วิทเกนชไตน์

  22. ค.ศ. 1933 สุลักษณ์ ศิวรักษ์ Sulak Sivaraksa

    ปัญญาชนสยาม ผลักดันพุทธศาสนาเพื่อสังคมและความยุติธรรม

  23. ค.ศ. 1935 ทะไลลามะองค์ที่ 14 Tenzin Gyatso

    ความกรุณาคือศาสนาของฉัน สนับสนุนการคุยกันระหว่างพุทธกับวิทยาศาสตร์

  24. ค.ศ. 1937 โทมัส เนเกล Thomas Nagel

    เป็นค้างคาวรู้สึกอย่างไร วิทยาศาสตร์อาจอธิบายประสบการณ์จากภายในไม่ได้ครบ

    มีอิทธิพลต่อฟิลิปปา ฟุต

  25. ค.ศ. 1938 สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป. อ. ปยุตฺโต) Somdet Phra Buddhaghosacariya (Prayudh Payutto)

    ผู้รจนาพุทธธรรม คัมภีร์อธิบายหลักพุทธที่เป็นระบบที่สุดในภาษาไทย

  26. ค.ศ. 1938 โรเบิร์ต โนซิก Robert Nozick

    เครื่องสร้างประสบการณ์ ถ้าความสุขคือทุกอย่าง ทำไมเราไม่อยากเข้าไป

  27. ค.ศ. 1942 แดเนียล เดนเนตต์ Daniel Dennett

    จิตสำนึกคือการทำงานของสมองที่อธิบายได้ ไม่มีโรงละครกลางในหัว

    ได้แรงบันดาลใจจากเบอร์ทรันด์ รัสเซลล์

  28. ค.ศ. 1942 เดเรก พาร์ฟิต Derek Parfit

    ตัวตนไม่สำคัญอย่างที่คิด สิ่งที่สำคัญคือความต่อเนื่องทางจิต

  29. ค.ศ. 1946 ปีเตอร์ ซิงเกอร์ Peter Singer

    ถ้าช่วยคนอื่นได้โดยไม่เสียอะไรมาก เราควรช่วย และความทุกข์ของสัตว์ก็นับ

  30. ค.ศ. 1947 มาร์ธา นุสบาวม์ Martha Nussbaum

    ความยุติธรรมวัดจากสิ่งที่คนทำได้และเป็นได้จริง และอารมณ์มีเหตุผลของมัน

    ได้แรงบันดาลใจจากจอห์น สจวร์ต มิลล์, อริสโตเติล

  31. ค.ศ. 1966 เดวิด ชาลเมอร์ส David Chalmers

    ปัญหายากของจิตสำนึก ทำไมการทำงานของสมองจึงรู้สึกเป็นอะไรบางอย่าง

    ได้แรงบันดาลใจจากเบอร์ทรันด์ รัสเซลล์

ข้อมูลปีเกิดและความสัมพันธ์ด้านอิทธิพลจาก Wikidata (CC0) ซึ่งยังไม่ครบทุกคน ปีของนักคิดโบราณเป็นค่าประมาณ แนวคิดเด่นเรียบเรียงโดยกองบรรณาธิการ TheTham